Moskova'da yaşamak gerçekten çok zor.
Geçmişte komünist dünyanın yani demirperdenin merkezi olmuş bugün vahşi kapitalizmin en acımasız şehirlerinin başında geliyor Moskova.
Hayat çok pahalı. Sıradan bir çalışanın, onların eski tabiriyle proleterlerin emeğiyle burada ev sahibi olması neredeyse imkansız. İki odalı, yani bizdeki tabirle 1+1 ev alabilmek için yaklaşık 200-250 bin dolarınız olmalı.
Aynı evin kirası ise bin dolar civarında.
Bahsettiğim bu tarz bir ev şehrin merkezinde falan da değil.
Çok kalabalık ve bir o kadar da hareketli bir şehir Moskova. Yaklaşık 20 milyon insan yaşıyor.
Aynı anda 1 ila 2 milyon insan yerin altında metroyla bir yerden bir yere ulaşmaya çalışıyor.
Evet bu rakam belki biraz abartı gibi gelebilir. Ancak bizzat metro istasyonlarını ve o kalabalığı görünce inanmamak elde değil.
Yerin altında bazı yerlerde iki bazı yerlerde de üç kat metro hattı döşenmiş. 1900'lü yıllardan itibaren yapılan bu metro hatlarının yapımı yani metro hattının genişletilmesi hala devam ediyor. Bir çok defa geldiğim bu şehirde bizzat şahit olduğum yeni istasyonlar bile var.
Metro ucuz ve daha hızlı bir ulaşım imkanı sunuyor aslında burada yaşayanlara. Fakat dünyanın bir çok yerinde olduğu gibi burada da toplu taşımaya yine alt ve orta gelir grubu biniyor. Üst gelir grubu içinse statü meselesi tabii ki.
Moskova'da otomobil almak çok kolay. Alt gelir grubunun bile araba alması mümkün. İkinci el orta sınıf bir binek otomobil bir kaç bin dolara alınabiliyor. Petrol üreten bir ülke olması hasebiyle akaryakıt da o oranda ucuz. Bizdekinin dörtte birinden az.
Böyle olunca her imkanı olan araba alıyor ve trafik karmaşası her geçen gün artıyor.
Şehrin bazı yerlerinde yedi şerit gidişi, yedi şerit gelişi olan yolların dahi hiç neredeyse hiç yürümeyen trafiğini sıklıkla görebiliyorsunuz. Kış ayları ise çok daha sıkıntılı.
Bütün bunların yanında iyi taraflarını da görmeliyiz diye düşünüyorum.
Şehirde hiç gecekondu yok.
Her yerde planlı bir yapılaşma mevcut.
Bir bölgede bizdeki TOKİ benzeri bir yapılaşma planlanıyor önce.
Altyapısı da insanlardan önce varıyor oraya.
Hani bizde insanlar boş bulduğu yere ev yapar, mahalle kurar; imar planı ve tüm altyapı sonradan gelir ya. İşte burada bu düzgün işliyor.
Ayrıca yukarıda bahsettiğim çok şeritli yollar SSCB döneminde yapılmış. O dönemdeki otomobil sayısı şimdikine nazaran yok denecek kadar.
Son olarak Moskova'nın Rusya'da ayrı bir yeri olduğunu belirtelim. Hatta eski Sovyet cumhuriyetleri için de bu böyle. Hala hepsinin merkezi gibi. Burada her milletten insan yaşıyor. Mesela bir Türk olarak burada her yerde Türkçe konuşabileceğiniz birilerini bulmanız mümkün. Bazen farklı lehçe ve aksanlarla da olsa anlaşmak zor olmuyor.
Moskova'nın bu ayrıcalığı elbette ekonomiye de yansımış. Buradaki fiyatlar ve ağır koşullar sadece Moskova için geçerli diyebiliriz. Moskova'dan 100-150 km. uzaklaşınca hayat şartları çok değişiyor.
Şimdilik Moskova'dan aktaracaklarım bu kadar.
Sevgiyle ve sağlıkla kalın.
Peyami Bayram
19 Eylül 2013
Moskova
